عکس هایی مربوط به همین مطالب را در وبلاگ
براتون گذاشته بودم ولی نامردا فیلتر کردن.
اگه نیازی به عکسا دارید ، ایمیلتون رو در پیغامی
بذاریدتا براتون بفرستم
با تشکر محمدرضا
عکس هایی مربوط به همین مطالب را در وبلاگ
براتون گذاشته بودم ولی نامردا فیلتر کردن.
اگه نیازی به عکسا دارید ، ایمیلتون رو در پیغامی
بذاریدتا براتون بفرستم
با تشکر محمدرضا
بيماري آميزشي سيفليس
اين بيماري در تمام نقاط دنيا ديده مي شود . و در منا طق شهري شايعتر از منا طق رو ستايي است . بيماري سيفليس بيشتر در دوره فعاليت جنسي و بيشتردر سنين 15 تا 39 سال پيش مي آيد . افزايش موارد بيماري بيشتر در طبقات با شرايط اقتصادي اجتماعي نا مطلوب اتفاق مي افتد. استفاده از دارو هاي غير مجاز و روسپيگيري از فاکتور هاي خطر اين بيماري محسوب مي شود. موارد اين بيماري از سال 1957 در سراسر دنيا افزايش يافته است.اين بيماري همواره در حال تغيير و تحول مي باشدو ممکن است خيلي زود اندامها و دستگاههاي حياتي را فرا گيرد و زماني ممکن است سالها در حالت اختفا و بدون علامت باليني واضحي باقي بماند.
سیفلیس چیست؟
سیفلیس یک بیماری منتقله از راه جنسی است که توسط باکتری تروپونما پالیدوم ایجاد می شود. این بیماری مقلد بزرگ نامیده می شود چون دارای بسیاری از علائم و نشانه هاست که افتراق آنرا از بیماریهای دیگر مشکل می سازد.
سيفليس يك بيماري آميزشي مسري است كه باعث تخريب گسترده بافتي ميشود. اين بيماري دستگاه تناسلي، پوست و دستگاه عصبي مركزي، استخوان و ارگانهاي داخلي را درگير ميكند.
راههاي انتقال
توسط تماس مستقيم با
ترشحات عفوني ، ضايعات اوليه پوست و غشا هاي مخاطي ، تر شحات بدن ، ترشحات
بزاق ، مني ، خون و تر شحات واژن افراد آلوده در طول تماس جنسي و به ندرت
تو سط بو سيدن يا نوا زش کردن کودکان مبتلا به بيماري مادر زادي با تظا
هرات او ليه ؛ اتفاق مي افتد. تماس غير مستقيم با وسايل آلوده نيز مي
تواند منجر به انتقال عفونت شود کارکنان بهداشت و پزشکان به دنبال معاينه
کلينيکي ضايعات عفوني آلوده ايجاد مي شود و ضايعات اوليه در دست پرسنل
ايجاد مي شود. عفونت جنين از طريق انتقال جفت يا در هنگام زا يمان اتفاق
مي افتد.
سير بيماري و پيش آگهي
براي سيفليس دو
مر حله حاد ( زود رس ) و مزمن ( دير رس) قايل هستند . اين دو مر حله را مي
توان با رو شهاي باليني آسيب شناسي و ايمني شناسي از يکديگر تميز داد. گر
چه ضا يعات زود رس ماهيت عفوني دارد. اما به نسبت خوش خيم بوده و خود به
خود بهبود مي يابند . اما اگر علايم سرم شناسي مثبت باشد بايد درمان صحيح
و کافي انجام شود . نه تنها بيماري معالجه خواهد شد بلکه آزما يشهاي مر
بوط نيز در ظرف مدت يکسال منفي خواهد شد. احتمال ايجاد عفونت مجدد هميشه و
جود دارد.به هر حال اين عفو نت ها اغلب با ضايعات جديد همراه مي باشد. عود
بيماري زماني صورت مي گيرد که تعدادي از ميکرو بها بر اثر درمان از بين نر
فته با شند. و بنا براين مجددا شروع به رشد و تکثير مي کنند بيشتر عو دها
در طي سال اول صورت ميگيرد . ولي در بعضي موارد نادر ممکن است عود بيماري
مدت 2 سال يا بيشتر بعداز ختم درمان خود نمايي کند به طور کلي 25 در صد
مبتلا يان که بيماري آْنها در مراحل ابتدايي درمان نشده يا اين که نا قص
در مان شده اند دچار حملات عود کننده مي شوند.
|
شركاي جنسي متعدد |
شیوع سیفلیس چقدر است؟
شیوع سیفلیس در زنان رو به کاهش است و در کل شیوع در مر دان 5/3 برابر زنان است.
به علت رابطه جنسی مرد با مرد در سالهای اخیر شاهد افزایش شیوع سیفلیس در این افراد بوده ایم.
سيفليس دو نوع دارد: موارد ابتلاي نوزادان (2-0 هفته) به دنيا آمده از مادران مبتلا به سيفليس (نوع مادرزادي) است و نوع دوم را موارد ابتلاي افراد از تمام سنين و هر دو جنس كه از طريق تماس جنسي انتقال مييابد)(نوع مسري) در بر ميگيرد.
چگونه اشخاص به سیفلیس مبتلا می شوند؟
سیفلیس در اثر تماس مستقیم با یک زخم سیفلیس از شخص مبتلا به شخص سالم منتقل می شود. زخمها اغلب در ناحیه تناسلی خارجی، واژن، مقعد یا در داخل مجرای مقعدی ایجاد می شوند. زخمها همچنین می تواند در داخل دهان یا روی لبها ایجاد شود. انتقال باکتری از طریق رابطه جنسی واژینال، مقعدی یا دهانی صورت می گیرد. سیفلیس از طریق نشستن روی توالت فرنگی، دستگیره در، استخر، وان، لباس مشترک و ظرف غذا منتقل نمی شود. آمیزش جنسی با فرد بیمار (آمیزش دهانی، مقعدی و مهبلی)، استفاده از سرنگ و سوزن مشترک ، از مادر به نوزاد، و از طریق انتقال خون آلوده.
علائم و نشانه های سیفلیس در بالغین چیست؟
خیلی از افراد تا سالها بدون علامت می مانند، اگرچه در صورت عدم درمان همچنان احتمال بروز عوارض تاخیری وجود دارد. با وجود اینکه انتقال از زخمهای شخص دچار بیماری مرحله اول یا دوم رخ می دهد، اما بسیاری از زخمها تشخیص داده نمی شوند. اکثر موارد انتقال از اشخاصی رخ می دهد که از عفونت خودآگاه نیستند.
مراحل بيماري شامل سيفليس اوليه، سيفليس ثانويه و سيفليس ديررس است.
سيفليس اوليه: (سیفلیس مرحله اول)
مرحله اول سیفلیس معمولاً با یک زخم منفرد که شانکر نامیده می شود، شناخته می شود اما ممکن است زخمها متعدد باشند. اين ضايعه يك زخم كوچك بدون درد است كه به صورت يك زخم قرمز ظاهر می شود زمان بین عفونت و شروع علائم اولیه ممکن است بین 90-10 روز طول بکشد ( به طور متوسط 21 روز ) زخم شانکر معمولاً سفت، گرد، کوچک و بدون درد است. این زخم درهر نقطه ای از بدن مانند ناحیه تناسلی ،مقعد ، دهان و یا ناحیه ای که باکتری وارد آن شده است، ایجاد می گردد. شانکر بین 6-3 هفته باقی می ماند و سپس بدون درمان بهبود پیدا می کند.نباید این تصور غلط برای بیمار پیش آید که دیگر نیازی به درمان ندارد چرا که اگر درمان مناسب صورت نگیرد، سیفلیس وارد مرحله دوم می شود. از آنجا كه شانكر خونريزي نميكند و بدون درد است، اغلب به آن توجهي نميشود و به اين ترتيب، زمينه براي شروع مرحله دوم فراهم ميشود.
سيفليس ثانويه: (سیفلیس مرحله دوم)
اين ضایعات كه بدون خارش هستند، اغلب روي كف دستها، كف پاها، بازوها، تنه و داخل دهان بروز ميكنند. آنها به رنگ قرمز قهوهاي روشن يا مسي (در سياهپوستان به صورت رنگدانه)، اندكي برجسته و گرد هستند. موها ممكن است بريزند و نواحي گرد بدون مو، شبيه بيد خوردگي، باقي بمانند. طي مرحله دوم كه سه تا چهار هفته طول ميكشد حدود 4 تا 6 هفته بعد از عفونت اولیه ایجاد می گردد و افراد سالم با تماس مبتلاء می شوند. ممکن است ضایعات پوستی با نماهای متفاوت و مشابه سایر بیماریها ی پوستی در جاهای مختلف بدن با سایز به طور متوسط 2 سانتی متر ایجاد شود. گاهی اوقات ضایعات پوستی بیماری به قدری خفیف است که فرد متوجه آن نمی شود.، تب، تورم غدد لنفاوی، گلودرد ریزش موی تکه ای(به خصوص در ناحیه ابرو و مژه ها) سردرد، بیقراری کاهش وزن درد عضلانی واحساس خستگی مفرط در تمام بدن. دردهاي عضلاني، درد مفصلي و سفتي گردن شايع است. تقريبا هر عضوي از بدن ممكن است گرفتار شود.
علائم و نشانه های سیفلیس مرحله دوم با درمان یا بدون آن برطرف می شود اما در صورت عدم درمان عفونت به سمت مرحله آخر بیماری پیشرفت می کند.
سيفليس نهفته: (مرحله پنهانی سیفلیس)
در این مرحله به طور موقت علائم بیماری ناپدید می گردد ولی بیماری همچنان وجود دارد این مدت ممکن است بین 5 تا 20 سا ل طول بکشد.
سيفليس ديررس: (سیفلیس مرحله آخر)
مرحله آخر بیماری وقتی شروع می شود که عفونت درمان نشود، بیماری همچنان در بدن فرد می ماند حتی اگر علامتی نداشته باشد. در مراحل آخر سیفلیس، آسیب به ارگانهای داخلی از قبیل مغز، اعصاب، چشم، قلب، عروق خونی، کبد، استخوانها و مفاصل رخ می دهد. این آسیب می تواند سالها بعد خود را نشان دهد. علائم مرحله آخر سیفلیس شامل اختلال در هماهنگی حرکت، فلج، بی حسی، کوری تدریجی و دمانس(فراموشی) می باشد. علائم می تواند به قدری شدید باشد که منجر به مرگ شود.
چگونه سیفلیس یک خانم حامله و نوزادش را درگیر می کند؟
باکتری مولد سیفلیس طی حاملگی می تواند مادر و جنین او را آلوده کند. بر اساس اینکه خانم حامله چه مدتی مبتلا به عفونت باشد ممکن است منجر به نوزاد مرده یا مرگ نوزاد طی مدت کوتاهی بعد از تولد شود. نوزاد مبتلا می تواند بدون علامت باشد. اگر نوزاد بلافاصله درمان نشود، طی چند هفته درگیر اختلالات جدی می شود. نوزاد درمان نشده ممکن است دچار تاخیر رشد و نمو، تشنج و یا حتی مرگ شود.جنينهايي كه از شخص باردار مبتلا به سيفليس به دنيا ميآيند. با مشكلات شديد مغزي و فيزيكي روبرو ميشوند.

سیفلیس چگونه تشخیص داده می شود؟
بعضی از پزشکان سیفلیس را از طریق بررسی شانکر ( زخم عفونی ) بوسیله میکروسکوپ دارک فیلد تشخیص می دهند. اگر باکتری عامل سیفلیس در زخم موجود باشد، زیر میکروسکوپ دیده می شود.
آزمایش خون یک راه دیگر تشخیص فرد بیمار می باشد. مدت کوتاهی بعد از عفونت، بدن آنتی بادی علیه سیفلیس می سازد که توسط یک تست خونی دقیق، بی خطر و کم هزینه تشخیص داده می شود. ماهها تا سالها بعد از درمان موفق بیماری یک سطح پایین آنتی بادی در خون وجود دارد.هر خانم حامله ای بایستی تست خونی برای سیفلیس بدهد.
درمان سیفلیس چیست؟
درمان سیفلیس در مراحل ابتدایی آن بسیار بسیار آسان است. تزریق عضلانی یک دوز پنی سیلین درمان شخصی است که برای کمتر از یکسال مبتلا به سیفلیس بوده است. دوزهای اضافی برای شخصی که بیش از یک سال مبتلا به بیماری بوده است، مورد نیاز می باشد. برای فردی که نسبت به پنی سیلین حساسیت دارد، آنتی بیوتیکهای جایگزین به کار می رود. درمان، باکتری مولد سیفلیس را از بین می برد و از ایجاد آسیبهای جدید جلوگیری می کند اما روی آسیبهای ایجاد شده تاثیری نداردهمچنين پس از درمان، ماهانه به مدت شش ماه، بررسيهاي آزمايشگاهي براي كنترل عود بيماري، بايد تكرار شوند. ابتلا به سیفلیس مصونیت در شخص ایجاد نمی کند. حتی پس از درمان موفق شخص استعداد ابتلا به بیماری را دارد. از آنجایی که زخم سیفلیس می تواند در واژن، مقعد، یا دهان پنهان شود، تنها راه مطمئن تشخیص ابتلا به سیفلیس، تستهای آزمایشگاهی است.

داروها:
در صورت نداشتن آلرژي، پنيسيلين تزريقي و در غير اين صورت ديگر آنتيبيوتيكها ميتوانند اثربخشي يكساني داشته باشند. گاه استفاده از داروهاي موضعي براي علايم پوستي لازم است.
دوره واگيري:
وقتي كه زخمهاي جلدي – مخاطي مرطوب سيفليس اوليه و ثانويه وجود دارد، بيماري قابل انتقال است. در هر حال، انتقال بيماري پس از سال اول نادر است. بيماران بايد تا معالجه كامل از مقاربت جنسي خودداري كنند. درمان بيماران با آنتيبيوتيك كه توسط پزشك تجويز ميشود، امكانپذير است.
گاهي بيماري به صورت مخفي براي تمام مدت عمر وجود دارد. در بعضي موارد پس از طي حدود 20-5 سال، ضايعههاي ناتوانكننده در آئورت، پوست و اندامهاي داخلي، استخوان يا سطوح مخاطي ممكن است ايجاد شود. ابتلاي همزمان به سيفليس و ايدز خطر سيفليس عصبي را افزايش ميدهد. سيفليس در زنان باردار اغلب به سقط جنين و مردهزايي منجر ميشود.
چگونه می توان از ابتلا به سیفلیس پیشگیری کرد؟
مطمئن ترین راه برای جلوگیری از ابتلا به عفونتهای منتقله از راه جنسی ( از جمله سیفلیس ) این است که همسر شخص از نظر سیفلیس تست شده باشد و غیر بیمار تشخیص داده شود.
زخمهای تناسلی نظیر زخمهای سیفلیس در نواحی پوشیده
یا غیر پوشیده از کاندوم لاتکس ممکن است بوجود بیاید هرچند که استفاده
مداوم و صحیح از کاندوم لاتکس، می تواند خطر ابتلا به سیفلیس را کاهش
دهد.خويشتن داري در را بطه جنسي، رفتار جنسي مسئو لانه،خودداري از تماس
جنسي با فرد داراي زخم مشکوک ،کاربرد کا ندوم در تماس جنسي به منظور کاهش
احتمال خطر آلودگي ،براي مردان شستن آلت تنا سلي با آب و صا بون بعد از
مقاربت ، اين روش مو جب حفا ظت کمي خواهد شد. از بيبندوباري جنسي
اجتناب كنيد.
از تماس جنسي با هر فرد مشكوك به ابتلا، خودداري كنيد.

در اين شرايط به پزشك مراجعه نماييد:
- اگر شما يا يكي از اعضاي خانوادهتان علايم سيفليس را داريد.
- اگر حين يا پس از درمان، موارد زير رخ دهند: تب، بثورات پوستي، گلودرد يا تورم مفاصل مثل مچ پا يا زانو
- اگر دچار علايم جديد و غيرقابل توجيه شدهايد.
نكته: داروهاي مورد استفاده در درمان ممكن است عوارض جانبي ايجاد كنند.
- اگر يك بار دچار سيفليس شدهايد و در سال گذشته بررسي كامل پزشكي نشدهايد.
رابطه بین سیفلیس و ایدز چیست؟
زخمهای تناسلی سیفلیس ( شانکر ) انتقال و ابتلا به عفونت ایدز را از طریق جنسی تسهیل می کند. زخمهای سیفلیس به راحتی خونریزی می کند و وقتی که حین مقاربت با مخاط دهانی یا مقعدی تماس پیدا می کند، استعداد ابتلا به ایدز را افزایش می دهد. ابتلا به سایر عفونتهای منتقله از راه جنسی یک عامل مستعد کننده دیگر برای عفونت ایدز است.

سوزاک یا گنوره
سوزاك عبارت است از یك بیماری عفونی در دستگاه تناسلی كه از راه آمیزش منتقل میشود. سوزاک یکی از شایع ترین بیماری های آمیزشی است که در اثر باکتری به وجود می آید که در سلول های مخاطی مجرای ادراری مردان، مجرای تناسلی و گردن رحم زنان جایگزین شده و همیشه در اثر تماس جنسی با فرد آلوده، شخص مبتلا می گردد. در کل بیماری های مقاربتی یا بیماریهایی که در اثر تماس جنسی ایجاد میشوند، بیشتر جوانها را درگیر کرده و سن شیوع این بیماریها معمولا بین 18 تا 28 سال است و هر دو جنس زن و مرد را درگیر میکند. توسط یک عامل بیماری زا به نام "نایسریا گنوره آ"( gonorrhoeae Neisseria) ، در اثر تماس جنسی از فرد آلوده به فرد سالم منتقل میشود، دوره تظاهر این بیماری نیز کوتاهمدت است و معمولا 3 تا 14 روز پس از تماس مشکوک طول میکشد تا بیماری خودش را نشان دهد. در مردان ۷-۲ روز پس از تماس جنسی با فرد آلوده ترشحات چرک مانندی از مجرای ادرار خارج می شود و میزان دفع ادرار نیز افزایش می یابد و نیز در هنگام ادرار مقدار کمی خون از مجاری ادرار خارج می شود و مقدار باقی مانده در مجاری به صورت خون لخته شده از مجاری ادرار خارج میگردد.
میکروب سوزاک در زمینه های مخاطی بدن موجود می باشد:
دستگاه تناسلی ، آلت تناسلی مرد ، مقعد ،گلو ، مهبل (واژن) در زنان
انتقال سوزاک از طریق تماس جنسی از جمله :
آلت تناسلی مرد به واژن
آلت تناسلی مرد به دهان ،
آلت تناسلی مرد به مقعد
دهان به مهبل (واژن)
از مادر به کودک :هنگام تولد فرزند وعبور از کانال تولد در طی زایمان ، ازطریق عفونت چشم (نوزادان ممکن است مبتلا به عفونت گنوگوکی ملتحمه چشم) شوند که اگر به سرعت و به مقدار کافی درمان نشوند ممکن است منجر به نابینایی و کوری آنان گردد.
خطر انتقال بیماری تا چه میزانی است؟
خطر انتقال بیماری بعد از یک بار مقاربت برای آقایان 10 درصد و برای خانمها 40 درصد است، یعنی اگر یک مرد سالم با همسرش که آلوده به این بیماری است مقاربت داشته باشد، احتمال آلودگیاش 10 درصد است، ولی اگر یک خانم سالم با همسرش که مبتلا به این بیماری است مقاربت داشته باشد، 40 درصد احتمال آلودگی دارد.
علایم بیماری چیست؟
علایمی که در آقایان دیده میشود، بیشتر به صورت خارش، سوزش مجرای ادراری، تکرر ادرار و گاهی دفع خون در ادرار به علت التهاب در مجرا است و چنانچه بیماری درمان نشود، ممکن است میکروب خودش را به قسمتهای دیگر مانند مجرای انزال و لولههای حامل اسپرم و کیسههای منیساز و یا حتی به پروستات برساند و در آن جایگزین شده و التهاب پروستات و علایمی همچون سوزش و تکرر ادرار، حس تخلیه نکردن ادرار و ترشحات غلیظ ایجاد کند که نشانه این ها، ترشحی به صورت خود به خود و بدون اینکه همراه با ادرار کردن باشد، است و افراد آلوده از اینکه لباس زیرشان همیشه از این ترشحات آلوده است شکایت دارند. آلودگی با این میکروب همچنین ممکن است سبب ایجاد خارش و تحریک مقعد شود.
زنان
شایع ترین محل عفونت در زنان مدخل یا گردن رحم است . حدود 50% از موارد عفونت ،عفونت دهانه رحم است و علائم ظاهری آن عبارتند از : خارش مهبل، تشحات غیر طبیعی مهبل و خونریزی بین دوره های قاعدگی
عفونت مجرای مثانه، سوزش به هنگام دفع ادرار را ایجاد می کند و عفونت به مقعد و انتهای روده بزرگ (راست روده) نیز می تواند سرایت کند و علائم آن شامل: خارش مقعد، ترشحات مقعدی ، احساس پری مقعد، اجابت مزاج دردناک است.حتی زنانی که به مقاربت مقعدی می پردازند، نیز ممکن است مبتلا به این بیماری شوند.
علائم اولیه بیماری سوراک در مهبل ممکن است عفونت گلو و دهان، گلودرد باشد!
مردان
در حالی که اغلب زنان دارای عفونت هیچ علامتی از بیماری سوزاک ندارند، اما 90% از مردان علایم دفع ادرار دردناک و ترشحات شیری رنگ آلت تناسلی را داشتهاند . عفونت ممکن است مجاری تناسلی داخل بیضه را درگیر کند که باعث درد و تورم بیضه می شود و یا عفونت مقعد که علت آن رابطه در همجنسبازان است. علایم این مورد شامل ترشح از مقعد، احساس پری مقعد، یبوست و درد است. علایم معمولا در طی 4 تا 8 روز بعد از عفونت ظاهر می شود. گر چه در برخی مردان تا 30 روز هم به طول می انجامد.
بیماری سوزاک به جز دستگاه تناسلی چه جاهای دیگری از بدن را درگیر میکند؟
بیماری سوزاک معمولا با التهاب مفاصل، التهاب ملتحمه چشم و التهاب مجاری ادراری همراه است.
تشخیص بیماری چگونه انجام میشود؟
اگر شک داشته باشیم که فردی به سوزاک مبتلا شده است، باید ترشحات ناحیه تناسلی او را در محیط آزمایشگاه کشت دهیم و چنانچه نتیجه آزمایش مثبت شد، باید درمان را سریعا شروع کنیم، زیرا اگر درمان دیر شروع شود عوارض جبرانناپذیری چه برای خانمها و چه برای آقایان در پی دارد. سوزاک با روشهای مختلفی شناسایی می شود که در تمامی روش ها نیازمند مراجعه به مرکز مراقبت های بهداشتی و انجام برخی آزمایشات است . می توان آزمایش را با برداشتن نمونه از دهانه رحم یا مجرای خروجی مثانه بیمار یا درخواست نمونه ادرار انجام داد.
درمان بیماری
اگر تست برای سوزاک انجام دادید و مثبت بود، نگران نباشید ؛ این بیماری به راحتی قابل درمان است پزشک شما احتمالا آنتی بیوتیک برای شما تجویز می کند ، که به صورت قرص و یا تزریق.(آمپول) می باشد.آنتی بیوتیک های رایج برای سوزاک عبارتند از : افلوکسین (Ofloxacin ) و سفیکسین (Cefixine) و سفتریاکسینLevofloxacin Ciprofloxaci(Ceftriaxine)
گز رخ یا گز روغن یا مورینگامارینگا نام گونهای گیاه است. برگهای این گیاه مدراست و دارای اثرات دارویی شبیه آدرنالین برای درمان سوزاک بسیار مفید است.
آیا هر دو نفر باید درمان شوند؟
بله، برای درمان فرد آلوده، باید همسرش هم مراجعه کند تا هر دو با هم درمان شوند، اما گاهی ممکن است فرد در یک مسافرت خارج از کشور آلوده شده باشد که در این موارد، درمان را فقط برای فرد مراجعه کننده شروع میکنیم.
راه پیشگیری از سوزاک چیست؟
داشتن روابط جنسی سالم و مشروع، پرهیز از بیبندوباریهای جنسی و روابط خارج از چارچوب خانواده و استفاده از کاندوم.
ضمنا این بیماران باید از نظر سایر بیماریهای آمیزشی مورد آزمایش قرار بگیرند.
به هنگام درمان، باید از ملحفه و روانداز مجزا استفاده شود.
بیماران باید دستان خود را بهخصوص پس از اجابت مزاج بشویند و از دست زدن به چشمانشان خودداری کنند.

عوارض سوزاک
در صورت عدم درمان ،سوزاک می تواند عوارض جدی به دنبال داشته باشد، از جمله: بروز عفونت مفاصل و ورم مفاصل.
ممکن است که زنان بر اثر این عفونت به بیماریهای التهابی لگن و مردان به عفونت شدید مجاری تناسلی داخل بیضه مبتلا شوند .
افراد مبتلا به سوزاک بیش از دیگران در معرض خطر ابتلا به ویروس ایدز هستند .
سوزاک در زنان باعث بیماری التهابی لگن می شود که علامت آن درد شکم و لگن،درد در هنگام مقاربت و گاهی درد مزمن لگن خاصره است. در 10تا 40 درصد زنان مبتلا به سوزاک، بیماری التهابی لگن رخ می دهد که باعث زخم گردن رحم و لوله های رحمی و همچنین نازایی و افزایش خطر حاملگی خارج رحمی را به همراه دارد.
عفونت مجاری تناسلی داخل بیضه در مردان مبتلا به سوزاک درمان نشده رخ می دهد که منجر به ناباروری در مردان می شود .
ابتلای مادر در طی حاملگی منجر به تولد نوزاد مبتلا به عفونت سوزاک می شود که باعث عفونت جدی در چشم شده که در صورت عدم درمان فوری باعث کوری می شود. در نتیجه زنان باردار و نوزادان بلافاصله بعد از تولد به طور معمول برای سوزاک تحت آزمایش قرار می گیرند و برای درمان آنان پماد آنتی بیوتیک توصیه می شود. بیماران مبتلا به سوزاک گاهی به بیماری ناشی از میکرب کلامیدیا هم مبتلا هستند.
میزان شیوع سوزاک در دنیا و در کشور ما چگونه است؟
در دنیا میزان شیوع بیماری در قسمتهایی از آسیا، هاوایی و کالیفرنیا بیشتر است. در کشور ما بعد از انقلاب، این بیماری تقریبا ریشهکن شده بود و وجود نداشت، اما اکنون نسبتا زیاد شاهد این بیماری هستیم و متاسفانه تعداد مراجعان با علایم این بیماری، در حال افزایش است.

حدود 75تا 90 درصد آلودگی به ویروس ايدز در گروه سنی 20 تا 45 سال اتفاق می افتد ، افزایش میزان مرگ و میر ناشی از آلودگی به ویروس ايدز در جوانان و شیر خواران ، طول عمر بسیاری از كشورهای جهانرا كاهش خواهد داد.
بيماري كشنده است كه در همه كشورهای جهان، در گروه های سنی متفاوتو نژادهای مختلف، نه فقط در هم جنس بازان بلكه در هر دو جنس، مشاهده شده است. و در واقع ايدز یك مشكل جهاني است.
عامل بيماري نوعی ویروس است كه مبداء اولیه آن كاملاً مشخص نیست .
راه های عمده سرایت ایدز عبارت اند از :
تماس های جنسی (جنس مخالف – هم جنس بازان ) با افراد آلوده
تزریق خون و فراوردهای آلوده آن، استفاده از سرنگ های مشترك ، بخصوص در بین معتادان تزریقی و بكار بردن ابزار و وسایل آلوده
انتقال از مادر آلوده به جنین
به طور كلی دو گروه سنی بیشتر گرفتارایدزمی شوند:
بالغین در سنین 20تا 45 سال
شیر خواران و نوزادان.
از آنجا كه ايدز یك مشكل بهداشتی نیست ، بلكه یك مشكل اجتماعی و فرهنگی است كه مسائل اقتصادی را نیز بدنبال دارد، لازم است همه سازمان های دولتی، غیر دولتی و مردم در امر كنترل و پیشگیری از بيماري با هم همكاری و مشاركت نمایند. از آنجایی كه در حال حاضر واكسنی مؤثر و درمانی اساسی برای بيماري وجود ندارد ، تنها راه مبارزه با ايدز ، پیشگیری از آلودگی است .
هر چند بيماري ايدز در حال حاضر جزء مسایل حاد بهداشتی كشور ما نیست ، ولی افزایش موارد آلودگی و بيماري از سال 1366 به بعد كه اولین مورد آن در كشور شناخته شد ، ازیك سو، و قرار گرفتن ایران در منطقه آسیا كه هر سال به طور فزاینده ای مورد آن زیادتر می شود ازسوی دیگر ، ایجاب می نماید. خوشبختانه وجود اعتقادهای مذهبی و پای بندی خانواده های ایرانی به اصول و اخلاق اسلامی، خود یكی از راه های مؤثر كنترل و پیشگیری از آلودگی و بيماري است ..
متأسفانه بيماري ايدز درمان قطعی ندارد. برای عفونت های فرصت طلب و سرطان ها می توان درمان های لازم را به كار برد و با داروهای مخصوص دستگاه دفاعی بدن را تقویت نمود، اما تاكنون واكسن مؤثری برای جلوگیری از بيماري پیدا نشده است.
ايدز در شخص بالغ با وجود دست كم دو علامت اصلی ، همراه با حداقل یكی از نشانه های فرعی زیر مشخص می شود ، مشروط بر این كه برای نارسایی ایمنی و نقص دستگاه دفاعی بدن علت مشخص از قبیل سرطان ، سوء تغذیه شدید و یا سایر علل شناخته شده وجود نداشته باشد.
كاهش وزن بیشتر از 10 درصد
اسهال مزمن بیشتر از یك ماه
تب های متناوب یا ثابت بیش از یك ماه
سرفه پایدار به مدت بیش از یك ماه
عفونت پوستی منتشر همراه با خارش
تبخال های عود كننده
برفك دهانی
عفونت تبخالی مزمن پیشرونده و منتشر، بزرگ شدن عمومی غدد لنفی.
عامل بيماري زا ویروسی است كه قدرت آلوده كنندگی و سرایت پذیری بالایی دارد و به نام ویروس نقص ایمنی انسان یاH.I.V نامیده می شود، زیرا موجبات ضعف دستگاه دفاعی بدن انسان را فراهم می آورد .
ویروس ايدز در بدن انسان مراحل مختلفی را طی می كند كه یكی از آنها دوره فعالیت پنهانی است ، در این مرحله ویروس در حال رشد و تكثیر است و پس از آنكه شرایط از هر نظر آماده شد، حملات خود را شروع می كند و سبب نابودی سلول های دفاعی و مرگ انسان می شود. آلودگی به ویروس در تمام دوران زندگی انسان ادامه پیدا می كند ..
باید توجه داشت كه تنها سد مطمئن در مقابل گسترش آلودگی، رعایت سخت و قانونمند روابط جنسی و پای بندی به اصول مقدس زناشویی و ارزش های اخلاقی در جامعه است.
تنها خون، ترشحات جنسی مردانه و زنانه و شیر مادر آلوده در انتقال بيماري دخالت دارد كه از این راه ها آلودگی انتقال پیدا می كند .
چون ویروس ايدز نمی تواند به مدت طولانی در محیط خارج از بدن به حیات خود ادامه دهد ، تماس های عادی در محیط كار ، اجتماع و مدرسه باعث انتقال بيماري نمی شود؛ ویروس ايدز به شدت به حرارت حساس است.:
شایع ترین راه سرایت آلودگی، تماس جنسی است . ویروس ممكن است از فرد آلوده به شریك جنسی اش منتقل بشود(مرد به مرد، مرد به زن و زن به مرد). سرایت از زن به زن هم امكان دارد؛ آلودگی از راه تماس جنسی 80 درصد كل موارد را شامل می شود كه بیشتر از 70 درصد آن از راه تماس با جنس مخالف و 10 درصد آن از طریق همجنس بازی است.
وجود بيماري های مقاربتی دیگر مانند سوزاك، سیفلیس و همچنین زخم های دستگاه تناسلی ، خطر آلودگی را چند برابر خواهد كرد. بنابر این توجه به این مهم و درمان فوری آنها باید مد نظر قرار گیرد . زنان، بیشتر در معرض خطر آلودگی به وسیله شریك جنسی خود قرار دارند ، زیرا احتمال انتقال از مرد به زن بیشتر از زن به مرد می باشد.
.علی علیه اسلام فرموده است: آن كس كه در شهوت، تـُند رَوی كـُنـد، آفات و بلایا با سرعت به سوی او می شتابد
.
سرایت از راه خون و فراورده های خونی
استفاده از خون و فراورده های خونی آلوده به ویروس ايدز ، یكی دیگر از راه های انتقال است . با وجود اینكه قدرت آلوده كنندگی خون و فراورده های آن زیاد است، خطر سرایت از این راه 3 تا 5 درصد می باشد ، زیرا نمونه های خون اهدایی به سازمان به دقت مورد آزمایش قرارمی گیرد و خون های آلوده پس از شناسایی مورد استفاده قرار نمی گیرد . به همین دلیل در اكثر كشورهایی كه امكانات آزمایشگاهی برای این كار وجود دارد، انتقال بيماري از طریق خون تقریباً غیر ممكن شده است.
استفاده از سرنگ و سوزن آلوده به طور اشتراكی در معتادین تزریقی، یكی دیگر از راه های سرایت آلودگی است. چون استفاده از مواد مخدر عملی غیر قانونی است و اكثر افراد معتاد دارای وضع مالی بسیار بدی هستند ، در نتیجه از سرنگ های استفاده شده دیگران استفاده می كنند و از این طریق اگر شخصی آلوده به ویروس ايدز باشد ، به راحتی آلودگی را منتقل می كند .
ویروس ايدز از مادر آلوده به كودك ممكن است در دوران حاملگی ، هنگام وضع حمل و یا كمی بعد از زایمان انتقال یابد.
میزان سرایت آلودگی از مادر به كودك 5 تا 7درصد است. آلودگی در بچه هایی كه به روش سزارین به دنیا آمده اند نیز دیده شده است . شیر دادن یكی از راه های سرایت آلودگی است. ولی چون احتمال آن كم و مزایای تغذیه با شیر مادر بسیار زیاد است ، اكثراً توصیه می شود كه مادر به فرزند خود شیر بدهد.
حدود35 - 25 درصد (یك سوم) نوزادانی كه از مادر آلوده به ویروس ايدز متولد می شوند ، قبل از تولد ، هنگام تولد و یا در دوران تغذیه از شیر مادر آلوده می گردند. در كودكان، آلودگی به ویروس ايدز به سرعت به طرف ایجاد بيماري ايدز پیشرفت می كند و شانس زنده ماندن كودك هم كم است .
پیوند اعضاء از بافت های افراد آلوده، خال كوبی و سوراخ كردن گوش توسط سوزن و وسایل آلوده ، استفادهازمسواك و تیغ ریش تراشی شخص بیمار و ختنه با وسایل آلوده نیز را راه های دیگر سرایت بيماري است. (روی هم رفته استفاده از وسایل بهداشتی شخصی دیگران حتی افراد سالم نیز عاقلانه و بهداشتی نیست چه رسد به استفاده از وسایل شخص بیمار مبتلا به ايدز). از راه های تنفسی ، گوارشی و یا از طریق تماس های معمولی خانوادگی و یا محیط كار ، دانشگاه ، مدرسه و اردوگاه های جمعی كاری و یا تفریحی ، انتقال گزارش نشده است.
ویروس بيماري ايدز ، از راه های زیر قابل سرایت نیست:
تماس معمولی افراد در منزل یا اجتماع با بیمار
دست دادن
استفاده از وسایل غذا خوری مشترك : بشقاب، لیوان، قاشق و چنگال و…
استفاده از استخرهای عمومی یا توالت عمومي
بغل گرفتن و یا بوسیدن صورت
عطسه و سرفه
دستگیره در، گوشی تلفن و میله اتوبوس
استفاده از البسه دست دوم
آب و غذا
تماس با اشك و عرق بیمار
استفاده از وسیله نقلیه مشترك
نیش حشرات
گروه های زیر بیشتر در معرض خطر قرار دارند :
كسانی كه پیوند های كلیه یا ... داشته ا ند یا از دیالیزهای مكرر استفاده می كنند و رعایت احتیاط های همه جانبه را نمی كنند
همسران افراد مبتلا.
شركای جنسی افراد مبتلا.
افرادی كه شركای جنسی متعدد دارند .ی.
هم جنس بازان و یا زن و مردی كه تماس های جنسی خارج از روابط زناشویی دارند .
مبتلایان به هپاتیت(ورم كبد) یا مبتلایان به سل.
خالكوبی های دسته جمعی .
مبتلایان به بيماري های آمیزشی و به خصوص افراد دارای زخم های تناسلی .
ملوانان و رانندگان عبوری ا زمرزها.
فرزندان مادران آلوده .
جوانان
قالَ علیٌ علیهِ السَّلامُ: آن كس كه نفس خود را در شهوات ناروایش اطاعت نماید، عملاً به تباهی و هلاكت خویش كمك كرده است.
.علائم آلودگی بيماري ايدز بسیار پیچیده است و دارای مراحل چندی است كه الزاماً همه آنها در افراد آلوده مشاهده نمی شود. این مراحل عبارت اند از:
در اغلب موارد در صورتی كه تعداد كافی ویروس ايدز وارد بدن فردی شود ، بعد از چند هفته علائمی نظیر تب ، گلودرد، بزرگی غدد لنفاوی، درد مفاصل و عضلات ، سر درد، ضعف و بی حالی، بی اشتهایی ، تهوع و استفراغ، كاهش وزن، اسهال و گاهی دانه های جلدی یا تظاهرات عصبی ظاهر می گردد. این علائم اختصاصی نبوده و شباهت كاملی با نشانه های بسیاری از بيماري های دیگر دارد . چون خود به خود ظرف یك تا دو هفته بهبودی حاصل می گردد ، كمتر اتفاق می افتد كه بيماري دراین دوره تشخیص داده شود.
به علاوه از هنگام ورود ویروس ايدز تا مثبت شدن نتیجه آزمایشگاهی كه نشانگر آلودگی فرد است حدود 2 تا 12 هفته و گاهی تا 16 ماه طول می كشد. در این فاصله زمانی ، فرد، آلوده است و ممكن است سایرین را آلوده كند و متأسفانه به روش های آزمایشگاهی فعلی نمی توان به وجود آن پی برد.
بدون علامت:
پس از بهبودی خود به خودی مرحله حاد، بیمار وارد«مرحله بدون علامت» می شود كه برحسب نوع ویروس آلوده كننده از10 تا 17 سال طول می كشد. در این مدت شخص آلوده هیچگونه علامتی از بيماري را بروز نمی دهد و به ظاهر كاملاً سالم است ولی برای دیگران آلوده كننده می باشد. این مرحله نزد كودكان كوتاه تر است و در این مرحله شخص دیگران را مبتلا می كند. در این دوره آزمایش مثبت است H.I.V. كنترل انتشار ویروس در این مرحله مشكل می باشد.
بزرگی منتشر و پایدار غدد لنفاوی:
دراین مرحله غدد لنفاوی به صورت بزرگ شده و به شكل قرینه و بدون درد در بیش از دو نقطه بدن به جز ناحیه كشاله ران ظاهر می شودوحداقل 3 ماهبه همینباقی می مانند.
مرحله قبل از ايدز و حالات وابسته به ايدز
: قبل از بروز علائم نهایی ايدز در بیمار ، عوارضی ظاهر می شود كه به آن علائم مربوط به ايدز می گویند و عبارت اند از :
كاهش وزن بیشتر از 10 درصد وزن سابق
اسهال به مدت بیشتر از یك ماه
تب به مدت بیشتر از یك ماه
عرق شبانه
خستگی، بی حالی و ضعفد.
ايدز:
ايدز به مرحله نهایی آلودگی ايدز گفته می شود. در این مرحله به علت كاهش شدید قدرت دفاعی بدن، شخص، مستعد ابتلا به بسیاری عفونت ها و سرطان ها می شود كه علائم بسیار متنوعی دارند و در نهایت بیمار را از پای در می آورند.
حدود 25 درصد افراد پس از 5 سال ،25 درصد پس از 10 سال و حدود 25 درصد پس از 15 سال از ورود ویروس به بدن دچار ايدز می شوند . یعنی در مجموع حدود 75درصد افراد آلوده پس از 15سال به مرحله ايدز می رسند.
در مورد این مسئله كه بالاخره 25 درصد باقیمانده چه سرنوشتی دارند و چه زمانی وارد مرحله ايدز می شوند بحث وجود دارد. ولی آنچه كه مسلم است فرد آلوده ، حتی اگر دیرتر هم وارد مرحله بيماري شود، همواره برای سایرین آلوده كننده باقی می ماند.
ايدز بر روی تمامی دستگاه های و اندام های بدن مانند تنفس، گوارش، عضلانی، عصبی، پوست و مخاط ، گوش و حلق و بینی و …اثر می گذارد.
پس از رسیدن به مرحله نهایی ايدز ، متوسط طول عمر در بالغین حدود 5/2 سال است و بیمار نهایتاً به علت یكی از عفونت های فرصت طلب و یا سرطان ها از پا در می آید ..
متأسفانه بيماري ايدز درمان قطعی ندارد. برای عفونت های فرصت طلب و سرطان ها می توان درمان های لازم را به كار برد و با داروهای مخصوص دستگاه دفاعی بدن را تقویت نمود، اما تاكنون واكسن مؤثری برای جلوگیری از بيماري پیدا نشده است.
چون این بيماري واكسن و درمان مؤثری ندارد و آلودگی به ویروس ايدز نهایتاً به بيماري ايدز منتهی می شود كه كشنده است ، بنابراین تنها راه مبارزه ، به كار بردن روش های پیشگیری از آلودگی است كه عبارت اند از:
به منظور پیشگیری از سرایت بیماری از راه تماس جنسی:
خویشتن داری و دوری از تماس های جنسی مشكوك، در دوران تجرد،
پای بند به اصول اخلاقی و خانوادگی پس از ازدواج،
وفاداری به همسر و عدم بی بندوباری و پرهیز از انحراف جنسی و روابط جنسی غیر مطمئن،
استفاده از كاندوم،
اجتناب از رابطه جنسی مقعدی.
با كنترل خون و فراورده های خونی،احتمال سرایت آلودگی از این راه بسیار كم می شود.
اجتناب از استفاده مجدد از سرنگ های یك بار مصرف و عدم استفاده از سرنگ های مشترك.
استفادهنكردن از مسواك مشترك و به كارنبردن تیغ ریش تراش یك بار مصرف دیگران .
در حال حاضر تنها راه پیشگیری از سرایت آلودگی مادر به فرزند ، عدم بارداری زن آلوده و استفاده از وسایل پیشگیری از حاملگی است.
نقش بیماری های مقاربتی در شیوع ایدز
براساس برآورد سازمان بهداشت جهانی بیشتر از 330 میلیون مورد جدید بيماري های مقاربتی قابل درمان از جمله سوزاك و سیفیلیس سالانه در دنیا بروز می نماید و در واقعه روزانه شاهد بروز حدود یك میلیون مورد جدید از بيماري های مقاربتی در جهان هستیم.
طبق گزارش منابع معتبر جهانی، بيماري های آمیزشی در دنیا رو به افزایش است و نظر به مسری بودن این بيماري ها و عوارض ناشی از عدم درمان و پیشگیری آن، كنترل بيماري های آمیزشی ضروری می باشد.
چون بيماري های منتقله از راه تماس جنسی موضوع حساسی است و صحبت كردن آشكار در مورد آنها، در كشورهای مختلف از جمله ایران آسان نیست و سبب بدنامی می شود، بیماران یا به موقع برای درمان مراجعه نمی كنند و یا برای درمان به درمانگران سنتی مراجعه می كنند. لذا به خوبی معالجه نمی شوند و سبب انتقال و گسترش بيماري می شوند.
در صورت بی توجهی و عدم درمان به موقع این بيماري ها، ممكن است عوارض جدی مانند نازایی، حاملگی خارج از رحم، سرطان گردن رحم، خونریزی شدید و پارگی لوله های رحمی پیش آید كه منجر به مرگ هم می شود. در دو سوم یا بیشتر زنان باردار مبتلا به سیفیلیس اولیه، عفونت از طریق جفت به جنین سرایت می كند. عواقب بيماري های آمیزشی فقط به خود بیماران محدود نمی شود. اگر زنان باردار مبتلا به بيماري های آمیزشی شوند، ممكن است پی آمدهایی نظیر، سقط خود به خود، تولد زودرس، مرده زایی، مرگ داخل رحم، تولد با وزن پایین و عفونت چشم ها و ریه ها در جنین و نوزاد ایجاد شود.
ابعاد فاجعه در جهان (اهمیت ملی، بین المللی و جهانی)
در جهان سالانه حدود 8/5 میلیون مورد جدید آلودگی به ویروس ايدز پیدا می شود كه این رقم در سال های 1999 و 2000، به بالاتر از 5/6 میلیون د رسیده . به علاوه مرگ و میر سالانه از 5/2 میلیون نفر در سال های1999 و 2000به 3 میلیون نفر رسيده كه چهارمین علت مرگ در جهان، و اولین علت مرگ در جهان سوم، و بیشترین علت مرگ در گروه سنی جوان، فعال و در سراسر جهان است.
اولین مورد بيماري ايدز در ایران در سال 1366 در یك كودك 6 ساله هموفیل كه از فاكتورهای انعقادی وارداتی آلوده به ویروس ايدز استفاده كرده بود ، مشاهده شد.
برابر آخرین بررسی های انجام شده، تا تاریخ اول مهر ماه 1378 تعداد 1804 مورد آلودگی به ویروس ايدز شناسایی شده است كه 237 مورد آن به مرحله ايدز رسیده و از این عده 203 نفر فوت شده اند.البته براساس برآورد سازمان جهانی بهداشت، موارد آلودگی حدود 8000 نفر پیش بینی می شود.
بیماران مبتلا به ايدز بی نهایت آسیب پذیرند. به علت پیش داوری و ترس از سرایت بيماري ، این بیماران در مورد انتخاب مسكن، شغل، مراقبت های بهداشتی و حمایت عمومی مورد تبعیض قرار می گیرند. رفتارهای نامناسب و تحقیرآمیز، موجب انزوای بیمار گشته، فرصت آموزش را از وی می گیرد. وحشت مرگ، وحشت طرد و تنهایی، وحشت انگ اجتماعی، اخراج كارگران مبتلا و بدنامی از طرف دوستان، آشنایان و خانواده، سبب می شود آنهایی كه گمان می كنند ممكن است آلوده باشند، وضعیت خودشان را تا جایی كه مقدوراست مخفی نگهدارند كه این خود موجب گسترش آلودگی می شود. به همین دلیل این بیماران باید از خدمات حمایتی از قبیل حمایت قانونی و مالی، مشاوره ای و خدمات بهداشتی درمانی برخوردار گردند.
در جواب سؤال «چه افرادی در معرض خطر این بیماری قرار دارند؟» در یك كلمه پاسخ اینست -همه! پزشكان فرض را - نوجوانان و جوانان - در معرض خطر ابتلا قرار دارنـد. ..
اين ويروس از طریق عمل جـنسی با در مـعـرض قـرار گـرفتـن غشـاءهـای مـخـاطی آلت تناسلی مرد، دهان، مهبل و مقعد با منی ، ترشـح هـای مـهبـلی یـا خـون انـتـقال مـی یـابد
.hiv اعتياد و
.افرادی كه آلوده به مواد مخدر هستند باید نكات زیر را رعایت نمایند:
- پرهیز كلی از مصرف مواد مخدر
- مراجعه به برنامه های درمان و ترك اعتیاد
- استفاده از سرنگ های تمیز و خودداری از به كارگیری شراكتی سرنگ
- دوری از ارتباط جنسی خطرناك یا هر نوع عملی كـه دیـگران را در مـعـرض خـطــر قرار دهد..
علی علیه السلام فرموده است: چه بسا یک ساعت کامروایی و شهوت، اندوه طولانی به بار می آورد و غم و غصه ی فراوان از پی دارد
هیچ كدام از برنامه های پیشگیری از HIV به اندازه برنامه های پیشگیری در زنان باردار موفق نبوده است. 90 درصد از مـوارد بـیـماری ایـدز در كـودكان بـه دلیل انتقال آن از طریق مـادر- فـرزنـدی روی می دهد. در آمریكا سالانه 7000 كودك از طریق مادران مبـتـلا بـه HIV متولد می شوند، ولی تعداد نادری از این كودكان حامل ویروس ایدز نیستند. در كشورهای در حـال تـوسـعـه ایـن تــعداد بسیار بسیار بیشتر است. در خلال بارداری یـا زایـمـان اگـر درمان های مناسبی صورت نگیرد، ویروس HIV می تواند در بیش از یـك سـوم موارد از مـادر به فرزند انتقال یابد. در سال های اخـیر معالجات دارویـی در خصـوص مبــارزه با HIV موارد میزان انتقال بیماری را كاهش داده اند. یك داروی خاص به نام AZT
می تواند به میزان 8 درصد انتقال بیماری را كاهش دهد. داروهای دیگر HIV نـیـز مـمـكن اسـت مـؤثر باشند ولی در این خصوص مطالعات كافی صورت نگرفته است.
بیماری ایدز مرحله نهایی آلودگی به ویروس ایدز است و ممكن است بین 10تا 17سال پس از آلودگی با ویروس ایدز اتفاق افتد. افراد آلوده به ویروس ایدز سال ها بدون داشتن علامت زندگی می كنند و آلودگی را منتقل می نمایند. بیماران حدود 3ـ 5/2سال پس از تشخیص بیماری ایدز می میرند.
ویروس ایدز از طریق منی، ترشحات مهبلی در زنان، تماس جنسی بدون استفاده از كاندوم، خون و فرآورده های خونی آلوده، تزریق با سوزن آلوده اشتراكی، و مادر آلوده، به نوزادش قبل از تولد، هنگام تولد و بلافاصله بعد از زایمان انتقال می یابد.
خیر. ویروس ایدز از طریق تماس های معمولی و عادی مانند دست دادن، بغل گرفتن، بوسیدن صورت، غذا خوردن از یك ظرف مشترك، مسافرت در یك اتوبوس، استفاده از استخر شنای عمومی و توالت عمومی منتقل نمی گردد.
پرهیز از انحراف جنسی، پای بندی به اصول زندگی زناشویی، داشتن یك شریك جنسی (همسر) و استفاده از كاندوم، از انتقال عفونت جلوگیری می كنند.
بله. ویروس ایدز در شیر مادر وجود دارد و می تواند از این طریق كودك را آلوده نماید.
بله. ویروس ایدز از راه خون و فرآورده های خونی آلوده منتقل می شود. اما چون امروزه نمونه های خون اهدایی مورد آزمایش قرار می گیرند و خون های آلوده دور ریخته می شوند، خطر سرایت از این راه به 3 تا 5 درصد تقلیل یافته است.
بله. اگر سرنگ و سوزن آلوده باشند، استفاده اشتراكی از سرنگ و سر سوزن های آلوده در معتادان تزریقی یكی از راه های انتقال آلودگی است. باید به طور مطلق از تزریقات غیر ضروری خودداری كرد و از سرنگ و سوزنی كه مطمئن هستیم ضدعفونی شده ، یا سرنگ و سوزن یك بار مصرف استفاده كرد.
بله. خالكوبی و سوراخ نمودن گوش به وسیله سوزن و وسایل آلوده، سبب انتقال بیماری ایدز می گردد.
متأسفانه خیر، ولی تحقیقات برای ساختن واكسن ادامه دارد.
متأسفانه درمان مؤثری ندارد. استفاده از داروهای موجود فقط كمی طول عمر را زیاد می كند و مرگ را به تعویق می اندازد. این داروها فوق العاده گران هستند و عوارضی سخت و جدی دارند.
مشخص نیست. از هر كجا كه آمده باشد فرقی نمی كند. مهم این است كه باید سعی شود آلودگی رخ ندهد. ویروس در همه كشورها وجود دارد.
اولین بار در سال 1981 میلادی در بین هم جنس بازان در آمریكا پیدا شد. شواهدی وجود دارد كه قبل از این تاریخ هم، بیماری ایدز در چند منطقه جهان وجود داشته است.
خیر، زنان در معرض خطر بیشتری قرار دارند.
بله، در كودكان آلوده زودتر از بالغین علائم بیماری ایدز ایجاد می شود و مرگ و میر آنها نیز زیاد است.
خیر، همكاران آلوده خطری برای دیگران در محیط كار ندارند.
زیرا آلودگی از طریق خون و ترشحات جنسی اتفاق می افتد و در محیط كار تماسی با خون و ترشحات جنسی وجود ندارد.
خیر، خطری ندارد. استفاده از تلفن مشترك و كاركردن در كنار هم در محیط كار و حتی استفاده از یك لیوان و فنجان سبب انتقال آلودگی نمی شود.
بله، تا زمانی كه قدرت كار دارند و علامتی نشان نداده اند، می توانند مانند سایرین كار كنند. آلودگی به ویروس ایدز مانعی برای كاركردن نیست. اگر هم علامتی نشان دادند باید زیر نظر پزشك قرار گیرند و در كنار دیگران به كار مشغول باشند.
خیر، آلودگی از راه تماس جنسی با فرد آلوده اتفاق می افتد. دست دادن، سرفه، عطسه، بودن در اتوبوس، مترو و استفاده از تلفن عمومی سبب آلودگی نمی شود.
بله، اگر پزشك و یا دندان پزشك آلوده باشند و رعایت احتیاط را نكنند و یا اگر وسایل درمانی آنها آلوده شده باشند و بدون رعایت ضدعفونی مورد استفاده قرار گیرند، آلودگی انتقال می یابد.
هپاتیت ویروسی را ناشی از چهار یا بیش از چهار ویروس می دانند که عبارتند از:
هپاتیت A یا HAV، هپاتیت B یا HBV، هپاتیت non-A و non-B و هپاتیت همراه با آنتی ژن دلتا یا DAV.
ویروس هایی که نام برده شدند، تقریباً علایم یکسانی ایجاد می کنند و تنها با انجام آزمایش می توان آنها را از یکدیگر تشخیص داد.
براساس مشاهدات کلینیکی هپاتیت non-A و non-B را به دو دسته طبقه بندی می کنند:
1-نوع کلاسیک یا هپاتیت C که در اثر تزریق انتقال می یابد. این بیماری با دوره نهفتگی 20 تا 90 روز و با مرگ و میر کمتر از یک درصد مشخص می شود.
2-نوع اپیدمیک یا E که بیشتر از طریق روده و به وسیله آب های آلوده منتقل می شود. دوره نهفتگی این بیماری 15 تا 60 روز است و تلفاتی کمتر از یک درصد دارد. البته میزان تلفات در زنان باردار بیشتر است.
به طورکلی در این بیماری بررسی های دقیق بالینی و انجام آزمایش های لازم به منظور تشخیص درست و درمان مناسب و به دنبال آن انجام اقدامات بهداشتی بسیار اهمیت دارد.
با توجه به راه انتشار و انتقال هر یک از انواع هپاتیت ها، اقدامات بهداشتی ای که لازم است انجام شود، متفاوت است. برای درمان بیماران مبتلا به هپاتیت می توان از بستری کردن، استراحت دادن و رژیم های غذایی پرانرژی استفاده کرد. اما به طورکلی درمان دارویی خاصی برای مداوای مبتلایان به هپاتیت وجود ندارد.
رعایت نکات زیر براي پيشگيري از انتقال هپاتیت به افراد سالم سودمند است:
- تصحيح عادات زندگي شامل ترك اعتياد و مصرف الكل
- قطع سيگار و رژيم غذايي سالم
- خودداري از اهداء خون و اعضاء
- پرهيز از استفاده مشترك وسايل شخصي و تزريقات
- عدم مصرف دارو اعم از شيميايي يا گياهي بدون نظر پزشك معالج
- آگاهي دادن به افراد ارائه دهنده خدمات پزشكي و دندانپزشكي در مورد آلودگي
- داشتن رفتار جنسي مطمئن
- پاك كردن هر گونه لكه خون خود با محلول خانگي بليچ و دستمال كاغذي
- ترغيب و آموزش خانواده براي چك آپ و دريافت آموزشها و خدمات پيشگيري مرتبط
- پوشاندن زخم ها و جراحات
- قرار دادن دستمال يا البسه آلوده به خون در كيسه پلاستيك قبل از دور انداختن
- دادن آگاهي در مورد راههاي عدم انتقال شامل: عطسه، سرفه، در آغوش كشيدن، آب، غذا و تماسهاي معمول
هپاتيت A
ويروس هپاتيت A به طور عمده از طريق غذا و آب آلوده وارد بدن و به مدفوع فرد منتقل ميشود. هپاتيت A ميتواند باعث تورم کبد شود، اما ندرتا باعث آسيب کبدي ميشود.فرد مبتلا ممکن است احساس ناخوشي مانند ابتلا به آنفلوآنزا کند، يا ممکن است هيچ علامتي نداشته باشد. اين بيماري معمولا پس از چند هفته خود به خود بهبود پيدا ميکند. واکسني براي پيشگيري از هپاتيت A در دسترس است. عادات بهداشتي ميتواند به پيشگيري از بيماري کمک کند. شستن دستها به طور به طور کامل پيش از فراهمآوردن غذا، پس از رفتن به توالت يا پس از عوض کردن پوشک بچه ضروری است. در مسافرتها به پاک بودن آب آشاميدني توجه داشته باشيد.
هپاتيت B
هپاتيت B ناشي از ويروس هپاتيت B است. اين ويروس از طريق تماس مستقيم با خون، و يا ساير مايعات بدني فرد آلوده منتقل ميشود. هر زني که به اين ويروس آلوده باشد، آن را به نوزاد خود نيز منتقل ميکند. فردي که به اين ويروس مبتلا ميشود، ممکن است بيعلامت باشد، يا علائمي شبيه به آنفلوآنزا پيدا کند. آزمايش خون ميتواند وجود اين ويروس را نشان دهد. هپاتيت B معمولا پس از چند ماه به خودبهخودي بهبود پيدا ميکند. اگر فرد بهبود پيدا نکند، به شکل مزمن هپاتيت B مبتلا ميشود. شکل مزمن هپاتيت B ممکن است به آسيب ديدن کبد و ايجاد بافت جوشگاهي، نارسايي کبد و سرطان کبد منجر شود. براي هپاتيت B هم واکسن وجود دارد که براي ايجاد ايمني نياز به سه تزريق آن وجود دارد. همه نوزادان بايد اين واکسن را دريافت کنند، کودکان بزرگتر و بزرگسالان نيز ميتواند اين واکسن را دريافت کنند.
هپاتيت C
هپاتيت C ناشي از ويروس هپاتيت C است. اين بيماري معمولا از طريق خون آلوده منتقل ميشود. اين بيماري همچنين از طريق رابطه جنسي يا از مادر به نوزاد منتقل ميشود. اغلب افرادي که به ويروس هپاتيت C مبتلا ميشوند، براي سالها علامتي ندارند. آزمايش خون ميتواند ابتلا به اين ويروس را نشان دهد. برخلاف ساير اشکال هپاتيت ويروسي، هپاتيت C خودبه خود بهبود پيدا نميکند. اين عفونت براي تمام عمر در کبد باقي ميماند و ممکن است به سرطان کبد ختم شود. داروهايي براي کمک به بيماران مبتلا به اين ويروس وجود دارد، اما داراي عوارض جانبي آنها مشکلآفرين است.در موارد وخيم بايد پيوند کبد انجام شود. براي هپاتيت C واکسني وجود ندارد.
آشنايي با هپاتيت هاي ويروسي و راه هاي پيشگيري از آن
كبد عضوي است كه در بسياري از فعاليت هاي حياتي بدن
مانند مقابله با عفونت ها از طريق توليد پروتئين هاي مخصوص، توقف خونريزي
به وسيله توليد پروتئين هاي انعقادي، پاك كردن خون از سموم و داروها و
ذخيره انرژي به شكل قند (گليكوژن) در بدن نقش دارد. هپاتيت يا «التهاب
كبد» داراي علل مختلفي از جمله دارو، الكل، سموم مختلف و... است. عفونت
هاي ويروسي يكي از اين علل است. شايع ترين انواع آن هپاتيت A، هپاتيت B و
هپاتيت C است. تصور بر آن است كه هپاتيت از قديم الايام وجود داشته است.
اثبات عفوني بودن بيماري بعد از بررسي هاي فراوان، درست بعد از جنگ جهاني
دوم صورت گرفت و به تدريج انواع ويروس هاي ايجادكننده هپاتيت شناخته شدند.
در حال حاضر بيماري هپاتيت مزمن ويروسي، يكي از مهم ترين مشكلات بهداشتي
جهان را تشكيل مي دهد. ايران جزء مناطق متوسط آلودگي بهHBV(ويروس هپاتيت
B)محسوب مي شود و متاسفانه عمده افراد آلوده در سنين 30 تا 50 سالگي يعني
سنين فعال عمر خود هستند. شيوع سرمي عفونت ويروس هپاتيت C ياHCV (ويروس
هپاتيت C) در سطح جهاني حدود يك درصد است. درصد عمده يي از موارد آلودگي
به هپاتيتC به صورت مزمن در بدن باقي مي ماند. در ايالات متحده امريكا
ميليون ها نفر، هپاتيت ويروسي دارند. هپاتيت هاي ويروسي عامل اصلي تهديد
سلامت عمومي هستند زيرا باعث بروز بيماري هاي خطير شده، ميليون ها نفر را
آلوده كرده و ارتباط نزديكي با آلودگي HIV (ويروس نقص ايمني اكتسابي و
عامل ايجادكننده بيماري ايدز) دارد. اين بيماري به خصوص در معتادان تزريقي
مشكل جدي است. آگاهي رو به رشد نسبت به اين معضل، عامل گشايش افق هاي
جديدي است، اما تلاش براي جلوگيري از اين بيماري ها و كاهش هزينه هاي
پزشكي، اقتصادي و اجتماعي ناشي از آن همچنان ما را به چالش مي طلبد.
هپاتيت
ويروسي(HAV)(A)، ويروس هپاتيت (A) به طور عمده از طريق مدفوعي- دهاني به
دنبال خوردن غذا يا مايعات آغشته با ترشحات فرد آلوده به اين ويروس منتقل
مي شود. اپيدمي ها به راحتي در محل هاي تجمع (مانند سربازخانه ها، مدارس،
مهدهاي كودك و زندان ها) به خصوص در صورت عدم رعايت بهداشت رخ مي دهد.
بروز وسيع بيماري هپاتيت ويروسي A به خصوص بين معتادان تزريقي گزارش شده
است. حدود يك سوم امريكايي ها سابقه عفونت با اين ويروس در گذشته را
دارند. هپاتيت A از طريق واكسيناسيون قابل پيشگيري است. عفونت هپاتيت
ويروسي B (HBV) هنگامي رخ مي دهد كه خون يا مايعات بدن از فرد آلوده، وارد
بدن فرد غيرآلوده شود. رفتارهاي جنسي پرخطر (مانند تماس جنسي محافظت نشده
يا با شركاي جنسي متعدد) و تزريق مواد، بزرگ ترين عوامل خطر ابتلابه
بيماري محسوب مي شوند. حدود 5 درصد جمعيت امريكا شواهدي از عفونت گذشته با
HBV را دارند و تقريباً 2/1 ميليون نفر عفونت مزمن هپاتيت ويروسي B را
دارند. هپاتيت B نيز مانند هپاتيت C، به طور نابرابري افراد با رنگ پوست
مختلف را آلوده مي كند. در سال 2000 تخمين زده شده است كه 37هزار مورد
جديد ابتلابه اين بيماري رخ داده است. بيشتر عفونت ها در بالغان جوان 20
تا 39 ساله رخ داده است. هپاتيت ويروسي B از طريق واكسيناسيون قابل پيشگيري است.
عفونت
هپاتيت ويروسي C (HCV) زماني رخ مي دهد كه خون (با شيوع كمتر مايعات بدن
مانند مني و ترشحات واژن) از شخص آلوده وارد بدن شخص سالم شود. تزريق مواد
مخدر بزرگ ترين خطر براي ابتلابه عفونت HCV است. حدود 9/3 ميليون نفر
امريكايي به اين ويروس آلوده شده اند و 7/2 ميليون نفر نيز عفونت مزمن HCV
دارند. هپاتيت ويروسي C افراد نژادهاي مختلف را به طور نابرابر درگير مي
كند: 2/3 درصد امريكايي هاي آفريقايي تبار و 1/2 درصد امريكايي هاي مكزيكي
تبار به اين ويروس آلوده اند، حال آنكه در سفيدپوست هاي غيراسپانيايي اين
رقم به 5/1 درصد مي رسد. به نظر مي رسد اين ارقام كمتر از ميزان واقعي
آلودگي باشد زيرا زندانيان و افراد بي خانمان را در نظر نمي گيرد. در سال
2000 حدود سي هزار مورد عفونت جديد رخ داده است. بيشتر اين عفونت ها در
بالغان جوان 20 تا 39 ساله رخ داده است.
هزينه هاي پزشكي و مراقبت هاي بهداشتي
همه ساله هشت تا ده هزار نفر از عوارض كبدي ناشي از هپاتيت ويروسي C و حدود پنج هزار نفر از عوارض ناشي از هپاتيت ويروسي B مي ميرند. بيماري مزمن كبدي در حال حاضر دهمين علت مرگ و نارسايي كبدي ناشي از هپاتيت C مهم ترين عامل پيوند كبد است. در ايالات متحده، هزينه هاي پزشكي و اتلاف سرمايه ناشي از بيماري هاي كبدي همراه هپاتيت هاي ويروسي، سالانه حدود 600 ميليون دلار براي هپاتيت C و 700 ميليون دلار براي هپاتيت B تخمين زده مي شود. هزينه هاي فردي و اجتماعي ناشي از هپاتيت A به خصوص در كشورهاي در حال توسعه قابل توجه است.
هپاتيت ويروسي مي تواند تدريجي باشد
به طور شايع علائم عفونت جديد خفيف يا بدون علامت
است، لذا ممكن است حتي تشخيص داده نشود كه فرد مبتلابه هپاتيت ويروسي است.
افراد داراي علائم، ممكن است نشانه هايي شبيه سرماخوردگي، خستگي، تهوع،
درد در قسمت فوقاني شكم و گاهي اوقات زردي يا يرقان داشته باشند. افرادي
كه دچار هپاتيت ويروسي A مي شوند، مي توانند ويروس را به طور كامل از بدن
پاك كرده و كامل بهبود يابند. اين افراد مصونيت مادام العمر نسبت به اين
ويروس پيدا مي كنند.وضعيت در خصوص هپاتيت هاي B و C كاملاً متفاوت است.
-
اكثر افرادي كه بعد از پنج سالگي به عفونت HBV مبتلامي شوند، مي توانند
ويروس را از بدن پاكسازي كنند. به هرحال، حدود دو تا شش درصد مبتلايان
قادر به پاكسازي ويروس نيستند و به سمت مزمن شدن بيماري پيش مي روند. درصد
بالايي از شيرخواران (90 درصد) و خردسالان (30درصد) دچار اين بيماري مي
شوند.
- حدود 75 تا 85 درصد مردم با عفونت HCV قادر به پاكسازي ويروس نبوده و دچار عفونت مزمن مي شوند.
بسياري
از افراد دچار عفونت مزمن (60 درصد افراد با عفونت HBV و 70 درصد با عفونت
HCV) دچار بيماري مزمن كبدي مي شوند كه ويروس در اين حالت به كبد آسيب مي
رساند. آسيب ممكن است به سمت بيماري شديد مثل سيروز كبدي، سرطان كبد و
نارسايي كبد پيشرفت كند. بيماري پيشرونده كبدي به آهستگي در طول بيست تا
سي سال نمود مي يابد. به خاطر كمي يا فقدان علائم، اكثر افراد با عفونت
مزمن HBV و HCV از آلودگي خود خبر ندارند و مي توانند بيماري را به ديگران
انتقال دهند. در بسياري از موارد علائم و نشانه ها زماني ظاهر مي شود كه
بيماري پيش رفته و درمان كمتر موثر است.
شيوع هپاتيت ويروسي بين معتادان تزريقي
چون HBV و HCV از طريق تماس مستقيم با خون يا مايعات آلوده بدن منتقل مي شود، معتادان تزريقي در خطر بالايي از اكتساب هر دو بيماري هستند.
راه هاي انتقال هپاتيت B وC
آلودگي به هپاتيتB وC به طور عمده در نتيجه تماس با خون و ترشحات جنسي آلوده به روش هاي زير صورت مي گيرد:
تماس
جنسي حفاظت نشده (عدم استفاده از كاندوم) با فرد آلوده، استفاده مشترك از
ابزار آلوده تيز و برنده نظير سرنگ و سوزن، تيغ اصلاح و مسواك، خالكوبي،
حجامت و سوراخ كردن گوش در محل هاي نامطمئن و آلوده، خدمات پزشكي و
دندانپزشكي (در صورت رعايت نكردن شرايط استريليزاسيون)، تزريق مكرر خون يا
فرآورده هاي خوني آلوده، تولد از مادر آلوده، دياليز با وسايل آلوده و
پيوند اعضاي آلوده.
اغلب موارد آلودگي به هپاتيتC مربوط به
افرادي است كه با استفاده از سرنگ و سوزن مشترك اقدام به تزريق مواد مخدر
مي كنند. هپاتيت B و C از طريق دست دادن، در آغوش گرفتن، بوسيدن و نشستن
در كنار فرد آلوده و ديگر تماس هاي معمولي منتقل نمي شود و حضور افراد
آلوده در محيط هاي كار و اجتماع بلامانع است.
واكسن هپاتيت B
كليه نوزادان بلافاصله در بدو تولد، دو ماهگي و شش
ماهگي بايد واكسينه شوند. (در كشور ما كليه كودكان متولد شده از
72/1/1عليه اين بيماري واكسينه شده اند.) در سال هاي اخير افراد جوان حدود
17 تا 18 سالگي به طور رايگان عليه اين بيماري واكسينه مي شوند.
پزشكان،
دندانپزشكان و پيراپزشكان، افراد تحت دياليز، افرادي كه به علت ابتلابه
بيماري هاي زمينه يي نظير هموفيلي و تالاسمي، بارها خون يا فرآورده هاي
خوني دريافت مي كنند و افراد خانواده فرد آلوده كه با وي هم منزل هستند
نيز بايد واكسينه شوند. عفونت هايHBV و HCV بين معتادان تزريقي نسبتاً
سريع گسترش مي يابد. 50 تا 70 درصد معتادان تزريقي طي پنج سال از ابتداي
تزريق به HBV آلوده مي شوند. طي همين زمان آلودگي به HCV در اين افراد به
50 تا 80 درصد مي رسد. چندين عامل، انتقال سريع HCV را بين معتادان تزريقي
تغيير مي دهد:
عوامل وابسته به ويروس HCV : از طريق تماس خوني به طور موثري منتقل مي شود.
عوامل وابسته به ميزبان: تعداد زيادي از افراد آلوده هستند كه اين به نوبه خود شرايط انتقال از طريق تزريق مشترك را افزايش مي دهد.
عوامل
وابسته به اشتراك تزريق: معتادان تزريقي معمولاً دارو و سرنگ و... را با
هم تهيه و مصرف مي كنند. همه اين عوامل دست به دست هم مي دهد و خطر انتقال
ويروس به تك تك افراد را در صورت آلودگي هر كدام از وسايل تزريق مشترك
افزايش مي دهد.